Vụ kiện phân chia tài sản chung vợ chồng

Quyền yêu cầu phân chia tài sản chung vợ chồng là quyền yêu cầu thanh toán tài sản chung được tạo lập trong thời kỳ hôn nhân và được quy định tại Điều 839-2 Bộ luật Dân sự Hàn Quốc.

Đây không chỉ là việc chia tài sản mà còn là thủ tục thanh toán công bằng có xét đến sự hợp tác và đóng góp của cả hai bên trong đời sống hôn nhân.

Theo đó, quyền phân chia tài sản có thể được yêu cầu riêng dù ly hôn thuận tình hay ly hôn theo phán quyết của tòa án; nếu vợ chồng không đạt được thỏa thuận, tỷ lệ phân chia sẽ được xác định theo quyết định của tòa án.

Về nguyên tắc, tài sản thuộc diện phân chia trong vụ kiện phân chia tài sản chung vợ chồng là tài sản mà vợ chồng cùng hợp tác tạo lập trong thời kỳ hôn nhân, cụ thể là tài sản chung không xác định rõ thuộc sở hữu của người nào trong hai vợ chồng.

Tài sản này bao gồm bất động sản, tiền gửi, cổ phiếu và tiền cho vay. Dù đứng tên một bên vợ hoặc chồng hay người thứ ba, kể cả trường hợp đứng tên nhờ, tài sản vẫn thuộc diện phân chia nếu trên thực tế được vợ chồng cùng tạo lập.

Ngoài ra, ‘sự hợp tác của vợ chồng’ còn bao gồm việc chăm sóc con và làm công việc gia đình.

Do đó, đóng góp gián tiếp của người nội trợ toàn thời gian cũng được công nhận hợp lý và phản ánh khi phân chia.

Tài sản riêng là tài sản mà mỗi bên vợ chồng đã sở hữu từ trước khi kết hôn hoặc tài sản có được trong thời kỳ hôn nhân thông qua thừa kế, tặng cho hoặc di tặng (khoản 1 Điều 830 Bộ luật Dân sự Hàn Quốc).

Về nguyên tắc, tài sản riêng này không thuộc diện phân chia tài sản chung vợ chồng.

Tuy nhiên, nếu người phối ngẫu còn lại có đóng góp thực tế vào việc duy trì hoặc gia tăng tài sản riêng đó thì phần đóng góp hoặc phần giá trị tăng thêm có thể thuộc diện phân chia.

Phán quyết số 93므1020 ngày 13. 5. 1994 của Tòa án Tối cao Hàn Quốc

Trợ cấp thôi việc và lương hưu đã nhận tại thời điểm ly hôn thuộc diện phân chia tài sản chung vợ chồng.

Trợ cấp thôi việc hoặc lương hưu chưa được nhận do một bên vợ hoặc chồng vẫn đang làm việc tại thời điểm ly hôn cũng có thể thuộc diện phân chia nếu đáp ứng các điều kiện nhất định.

Phán quyết toàn thể số 2013므2250 ngày 16. 7. 2014 của Tòa án Tối cao Hàn Quốc

Theo đó, dù dự kiến được nhận trong tương lai, khoản thu nhập vẫn có thể thuộc diện phân chia nếu có thể xác định giá trị kinh tế trên thực tế.

Khoản nợ mà vợ chồng gánh chịu trong thời kỳ hôn nhân cũng có thể thuộc diện phân chia nếu đó là khoản nợ phát sinh từ việc tạo lập tài sản chung của vợ chồng hoặc phục vụ sinh hoạt gia đình hằng ngày.

Trong trường hợp này, người phối ngẫu đã cùng gánh nợ cũng có thể yêu cầu phân chia khoản nợ và tài sản; tài sản có giá trị dương có thể được điều chỉnh tùy theo mức độ gánh chịu nghĩa vụ tài sản là các khoản nợ.

Dù không phải là tài sản, năng lực hoặc chứng chỉ nghề nghiệp có khả năng mang lại thu nhập cao trong tương lai vẫn có thể ảnh hưởng đến việc phân chia.

Ví dụ, trong thời kỳ hôn nhân, một bên đạt được chứng chỉ hoặc tư cách nghề nghiệp chuyên môn như luật sư, bác sĩ, kế toán viên hoặc giáo sư nhờ sự hy sinh của người phối ngẫu.

Yếu tố này không trực tiếp thuộc diện phân chia tài sản nhưng có vai trò quan trọng khi xác định mức độ đóng góp hoặc tỷ lệ phân chia.

Quyền yêu cầu phân chia tài sản chung vợ chồng phải được thực hiện trong vòng 2 năm kể từ ngày việc ly hôn có hiệu lực; quyền này sẽ chấm dứt nếu quá thời hạn nêu trên (khoản 3 Điều 839-2 Bộ luật Dân sự Hàn Quốc).

Thời điểm bắt đầu tính thời hạn theo phương thức ly hôn

Quyền yêu cầu phân chia tài sản chung vợ chồng là quyền thanh toán công bằng đối với tài sản chung được tạo lập trong thời kỳ hôn nhân và được công nhận độc lập với việc một bên có chịu trách nhiệm về sự đổ vỡ của hôn nhân hay không.

Tòa án cũng xác định rằng những người thuộc các trường hợp sau có thể thực hiện quyền yêu cầu phân chia tài sản chung vợ chồng.

Người muốn phân chia tài sản phải nộp đơn yêu cầu phân xử việc phân chia tài sản chung vợ chồng tại Tòa án Gia đình.

Tòa án có thẩm quyền là Tòa án Gia đình nơi bên còn lại cư trú.

Đơn yêu cầu phải ghi những nội dung sau.

Tòa án xem xét tổng thể tình trạng tài sản, mức độ đóng góp, các khoản nợ và những tình tiết khác của hai bên để đưa ra quyết định.

Trong quá trình này, nếu cần thiết, có thể đồng thời tiến hành thêm các thủ tục sau.

Tòa án quyết định tiêu chí, phương thức và số tiền phân chia tài sản.

Nếu không đồng ý với quyết định, đương sự phải tiến hành thủ tục khiếu nại ngay.

Do việc phân chia tài sản được giải quyết theo thủ tục ‘phân xử’, về nguyên tắc phải ‘khiếu nại ngay’ thay vì kháng cáo (Điều 43 Luật Tố tụng gia đình Hàn Quốc).

Cơ chế công khai tài sản là thủ tục theo đó Tòa án Gia đình yêu cầu đương sự nộp ‘danh mục tài sản’ ghi rõ toàn bộ tài sản của mình trong một thời hạn nhất định.

Phương thức nộp đơn

Đương sự lập đơn yêu cầu công khai tài sản và nộp cho Tòa án Gia đình.

Tài sản phải ghi trong danh mục tài sản

Nếu tòa án xác định rằng danh mục tài sản được nộp theo thủ tục công khai tài sản không đủ để tiến hành phân chia, tòa án có thể tra cứu tài sản đứng tên bên còn lại tại tổ chức tài chính, cơ quan công và các đơn vị khác theo yêu cầu của đương sự hoặc theo thẩm quyền.

Phương thức nộp đơn

Người yêu cầu phải nộp đơn ghi các nội dung sau và nộp trước chi phí cần thiết cho việc tra cứu tài sản theo mức do tòa án ấn định.

Phân chia tài sản là việc chia một cách công bằng tài sản mà vợ chồng cùng tạo lập. Vì không bị coi là chuyển giao không có đền bù hoặc tặng cho đơn phương nên việc này không thuộc trường hợp tặng cho theo Luật Thuế thừa kế và thuế tặng cho của Hàn Quốc.

Tài sản nhận được từ việc phân chia cũng không thuộc các khoản thu nhập quy định tại Điều 4 Luật Thuế thu nhập của Hàn Quốc nên không bị áp thuế thu nhập.

Tuy nhiên, nếu nhận chuyển quyền sở hữu bất động sản do phân chia tài sản khi ly hôn thì các loại thuế sau được áp dụng theo Luật Thuế địa phương và Luật Thuế đặc biệt về nông thôn của Hàn Quốc.

Tòa án Tối cao Hàn Quốc xác định rằng khi chuyển quyền sở hữu bất động sản để phân chia tài sản, việc vợ chồng chuyển cho nhau các bất động sản trước đó đứng tên riêng của mỗi người không được coi là chuyển nhượng có đền bù.

Theo đó, người phối ngẫu giao tài sản để phân chia cũng không phải chịu thuế thu nhập từ chuyển nhượng.

Công ty có nhiều luật sư chuyên môn với trung bình ít nhất 10 năm kinh nghiệm và thành lập nhóm công tác (TF) gồm 1~20 người tùy theo quy mô và mức độ phức tạp của vụ việc.

Dựa trên kinh nghiệm xử lý nhiều vụ việc ly hôn và phân chia tài sản chung vợ chồng, công ty xây dựng chiến lược ứng phó phù hợp với từng khách hàng.

Công ty cũng có thể phối hợp với chuyên gia thẩm tra chứng cứ, kế toán viên, chuyên gia thuế và các chuyên gia khác để hỗ trợ toàn diện, bao gồm xây dựng chiến lược thuế và thu thập chứng cứ.

Nếu cần hỗ trợ trong quá trình phân chia tài sản chung vợ chồng, khách hàng có thể trao đổi với luật sư chuyên về ly hôn của Daeryun, công ty luật xếp thứ 9 tại Hàn Quốc (theo số liệu kê khai thuế giá trị gia tăng năm 25 với Cơ quan Thuế Quốc gia Hàn Quốc).