MỤC LỤC
- 1. Tố tụng quốc tế | Khái niệm và sự cần thiết

- 2. Tố tụng quốc tế | Các loại hình chính

- - Tranh chấp hợp đồng giao dịch quốc tế
- - Tranh chấp liên quan đến pháp nhân ở nước ngoài và liên doanh
- - Tranh chấp quốc tế về quyền sở hữu trí tuệ
- - Tranh chấp đầu tư quốc tế
- - Tố tụng quốc tế về vận tải, bảo hiểm và tài chính
- - Tranh chấp lao động và nhân sự quốc tế
- 3. Tố tụng quốc tế | Trình tự thủ tục

- 4. Tố tụng quốc tế | Các vấn đề chính

- - Trùng lặp và xung đột thẩm quyền tài phán
- - Sự không rõ ràng về luật áp dụng
- - Vấn đề bảo đảm tài sản có thể thi hành
- - Không chứng minh được do vấn đề về dịch thuật, công chứng và khả năng được chấp nhận của chứng cứ
- 5. Tố tụng quốc tế | Các điểm cần lưu ý về ứng phó pháp lý

1. Tố tụng quốc tế | Khái niệm và sự cần thiết

Tố tụng quốc tế là vụ việc mà các bên hoặc hiệu lực pháp lý của tranh chấp liên quan đến từ hai quốc gia trở lên.
Khái niệm này bao gồm trường hợp doanh nghiệp Hàn Quốc phát sinh tranh chấp pháp lý với doanh nghiệp, chính phủ hoặc cá nhân nước ngoài, cũng như trường hợp tiến hành tố tụng tại tòa án nước ngoài hoặc tổ chức trọng tài quốc tế.
Khác với tố tụng trong nước, tố tụng quốc tế đi kèm các thủ tục và vấn đề pháp lý phức tạp như thẩm quyền tài phán, luật áp dụng, công nhận và thi hành bản án.
Trong môi trường kinh doanh toàn cầu, nguy cơ tranh chấp luôn tồn tại trong các hoạt động như xuất nhập khẩu, liên doanh, cấp phép, vận hành pháp nhân ở nước ngoài, M&A quốc tế, hợp đồng tài chính, vi phạm nghĩa vụ ở nước ngoài, tranh chấp quyền sở hữu trí tuệ và không thanh toán tiền giao dịch quốc tế.
Do đó, cần xây dựng chiến lược xử lý tố tụng quốc tế trên cơ sở xem xét toàn diện pháp luật và hệ thống tố tụng của từng quốc gia, tư pháp quốc tế và điều ước quốc tế, án lệ của tòa án địa phương cũng như khả năng thi hành.
2. Tố tụng quốc tế | Các loại hình chính

Các tình huống tranh chấp pháp lý quốc tế và loại hình tố tụng quốc tế mà doanh nghiệp có thể gặp phải trong thực tế gồm những trường hợp sau.
Tranh chấp hợp đồng giao dịch quốc tế
Tranh chấp chủ yếu phát sinh từ hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế, hợp đồng dịch vụ quốc tế, hợp đồng OEM, hợp đồng bán hàng ủy thác, hợp đồng đại lý phân phối, hợp đồng cấp phép công nghệ, hợp đồng nhượng quyền thương mại, hợp đồng tài chính và hợp đồng đầu tư quốc tế.
Không thanh toán: tiền hàng xuất nhập khẩu, yêu cầu hoàn trả tiền ứng trước, từ chối thanh toán thư tín dụng
Yêu cầu bồi thường thiệt hại: khoản phạt vi phạm, thiệt hại gián tiếp, khoản lợi nhuận bị mất
Tranh chấp về luật áp dụng và thẩm quyền tài phán: vấn đề về nơi tiến hành tố tụng và pháp luật áp dụng phát sinh tùy thuộc hợp đồng có quy định về thẩm quyền và luật áp dụng hay không
Tranh chấp liên quan đến pháp nhân ở nước ngoài và liên doanh
Khi thành lập pháp nhân ở nước ngoài hoặc pháp nhân liên doanh với doanh nghiệp nước ngoài, tranh chấp có thể phát sinh liên quan đến thỏa thuận giữa các cổ đông, hoạt động của hội đồng quản trị và quyền quản lý điều hành.
Yêu cầu mua cổ phần giữa các cổ đông, biện pháp khẩn cấp tạm thời cấm thực hiện quyền biểu quyết
Vi phạm điều lệ, tranh chấp về phân phối lợi nhuận, tranh chấp về thủ tục thanh lý
Tranh chấp quốc tế về quyền sở hữu trí tuệ
Tố tụng quốc tế có thể phát sinh do xâm phạm quyền sáng chế, quyền nhãn hiệu, quyền tác giả hoặc bí mật kinh doanh, do hành vi cạnh tranh không lành mạnh hoặc do vi phạm hợp đồng cấp phép.
Vụ kiện và biện pháp khẩn cấp tạm thời đối với hành vi sử dụng trái phép quyền nhãn hiệu
Yêu cầu thanh toán tiền bản quyền do vi phạm hợp đồng cấp phép
Tranh chấp đầu tư quốc tế
Tranh chấp đầu tư quốc tế có thể phát sinh khi nhà đầu tư nước ngoài chịu tổn thất đầu tư do vi phạm hiệp định bảo hộ đầu tư (BIT), FTA Hàn–Mỹ hoặc FTA Hàn–Trung.
Áp thuế mang tính phân biệt đối xử, cấm chuyển tiền, tước quyền kinh doanh
Tịch thu tài sản đầu tư
Tố tụng quốc tế về vận tải, bảo hiểm và tài chính
Tranh chấp pháp lý phát sinh trong vận tải đường biển, vận tải hàng không, vận tải đa phương thức, hợp đồng bảo hiểm hoặc tài trợ thương mại có thể dẫn đến tố tụng quốc tế.
Từ chối chi trả tiền bảo hiểm, yêu cầu thanh toán khoản tiền theo chế độ tương trợ
Yêu cầu thực hiện bảo lãnh thanh toán
Tranh chấp về trách nhiệm và thẩm quyền theo hợp đồng vận tải đa phương thức
Tranh chấp lao động và nhân sự quốc tế
Tranh chấp cũng có thể phát sinh liên quan đến việc tuyển dụng hoặc sa thải người lao động của pháp nhân ở nước ngoài, nợ lương, đình công của công đoàn và giải thích hợp đồng lao động.
Tranh chấp về tiền lương và chế độ phúc lợi của người lao động được cử ra nước ngoài
Hành vi lao động bất công liên quan đến công đoàn, vụ kiện về vi phạm thỏa ước lao động tập thể
Xem thêm
3. Tố tụng quốc tế | Trình tự thủ tục

Tố tụng quốc tế thường được tiến hành theo các bước sau.
① Xác định thẩm quyền tài phán
Xác định tòa án của quốc gia nào có thẩm quyền xét xử vụ việc căn cứ vào nơi cư trú hoặc trụ sở của các bên tranh chấp, thỏa thuận lựa chọn tòa án trong hợp đồng và tiêu chí về thẩm quyền theo tư pháp quốc tế
→ Tranh chấp về thẩm quyền thường là vấn đề gay gắt nhất ở giai đoạn đầu của vụ kiện
② Xác định luật áp dụng
Xác định pháp luật của quốc gia được áp dụng cho tranh chấp căn cứ vào hợp đồng quốc tế, tư pháp quốc tế và điều ước quốc tế
→ Kết quả vụ việc và diễn biến thủ tục có thể khác nhau tùy thuộc luật áp dụng là pháp luật Hàn Quốc hay pháp luật nước ngoài
③ Khởi kiện và nộp bản trả lời
Nộp đơn khởi kiện và bản trả lời tại tòa án nước ngoài, tòa án Hàn Quốc hoặc tổ chức trọng tài quốc tế
→ Cần có sự phối hợp giữa tổ chức hành nghề luật tại địa phương và luật sư Hàn Quốc am hiểu lĩnh vực này
④ Thu thập chứng cứ và công chứng bản dịch
Kiểm tra yêu cầu về khả năng được chấp nhận của chứng cứ tại từng quốc gia, sử dụng cơ chế thẩm tra chứng cứ nước ngoài và công chứng bản dịch
⑤ Tranh luận, thẩm vấn nhân chứng và lời khai của chuyên gia
Tiến hành tranh luận bằng lời nói, thẩm tra chứng cứ và thẩm vấn nhân chứng theo thủ tục của tòa án nước ngoài
⑥ Tuyên án và thi hành
Sau khi bản án có hiệu lực, tiến hành thủ tục công nhận và thi hành bản án tại quốc gia của bên còn lại
→ Kiểm tra việc hai quốc gia có điều ước về thi hành hay không
4. Tố tụng quốc tế | Các vấn đề chính
Sau đây là những vấn đề chính thường phát sinh trong tố tụng quốc tế.
Trùng lặp và xung đột thẩm quyền tài phán
Trong tố tụng quốc tế, thường khó xác định tòa án của quốc gia nào có thẩm quyền đối với cùng một vụ việc.
Đặc biệt, nếu hợp đồng không có điều khoản về thẩm quyền hoặc pháp luật của nhiều quốc gia đều công nhận thẩm quyền của tòa án nước mình, tình trạng chậm trễ tố tụng và mức độ bất định sẽ gia tăng.
Khi xảy ra xung đột thẩm quyền, việc giải quyết tranh chấp pháp lý một cách nhanh chóng và hiệu quả trở nên khó khăn, đồng thời kết quả cuối cùng cũng có thể thay đổi tùy theo quyết định về thẩm quyền.
Sự không rõ ràng về luật áp dụng
Nếu không xác định rõ pháp luật của quốc gia nào được áp dụng cho hợp đồng hoặc tranh chấp, căn cứ pháp lý trong quá trình giải quyết tranh chấp có thể thay đổi, dẫn đến sự khác biệt đáng kể trong cách giải thích hợp đồng, phạm vi bồi thường thiệt hại và quy định về thời hiệu tiêu diệt quyền.
Trong tố tụng quốc tế, cần quy định rõ điều khoản về luật áp dụng trong hợp đồng; nếu không có điều khoản này thì phải yêu cầu tòa án xác định luật áp dụng ngay từ giai đoạn đầu của vụ kiện.
Vấn đề bảo đảm tài sản có thể thi hành
Trong tố tụng quốc tế, ngay cả khi đã có bản án, việc thi hành vẫn có thể không thực hiện được nếu tài sản của bên kia không nằm tại quốc gia liên quan hoặc đã bị che giấu.
Vì vậy, trước khi khởi kiện cần xác minh tình trạng tài sản của bên kia, bao gồm bất động sản, tài sản tài chính và tài sản kinh doanh, đồng thời áp dụng các biện pháp bảo toàn thi hành án như kê biên tạm thời tài sản hoặc biện pháp khẩn cấp tạm thời để phong tỏa tài sản.
Không chứng minh được do vấn đề về dịch thuật, công chứng và khả năng được chấp nhận của chứng cứ
Tài liệu nộp cho tòa án nước ngoài phải được công chứng và chứng nhận Apostille; bản dịch cũng có thể phải là bản dịch được chứng nhận, khiến thủ tục trở nên phức tạp.
Nếu độ tin cậy hoặc tính hợp pháp của tài liệu chứng minh không được công nhận trong quá trình này, vụ kiện có nguy cơ bị bác.
5. Tố tụng quốc tế | Các điểm cần lưu ý về ứng phó pháp lý
Khi tiến hành tố tụng quốc tế, cần kiểm tra các điểm ứng phó pháp lý sau để xây dựng phương án xử lý phù hợp.
Hạng mục | Nội dung cần kiểm tra |
|---|---|
Hợp đồng | Có quy định rõ về thẩm quyền tài phán, luật áp dụng và điều khoản trọng tài hay không |
Thẩm quyền tài phán | Khả năng xác lập thẩm quyền của tòa án địa phương hoặc tổ chức trọng tài quốc tế |
Luật áp dụng | Pháp luật được áp dụng khi phát sinh tranh chấp và cách giải thích có thuận lợi hay không |
Chi phí tố tụng tại địa phương | Kiểm tra trước tiền bảo đảm, khoản ký gửi và chi phí dịch thuật, công chứng |
Tài liệu chứng cứ | Yêu cầu về khả năng được chấp nhận của chứng cứ tại từng quốc gia và yêu cầu công chứng, dịch thuật |
Khả năng thi hành | Khả năng thi hành tại quốc gia của bên còn lại sau khi bản án có hiệu lực và việc bên đó có tài sản hay không |
Mạng lưới tại địa phương | Khả năng phối hợp với luật sư, công ty kế toán, cơ quan điều tra và phiên dịch viên tại địa phương |
Phán quyết trọng tài | Khả năng áp dụng Công ước New York và tính hợp lý của thành phần hội đồng trọng tài |









