Đầu tư ra nước ngoài

Đầu tư trực tiếp ra nước ngoài là hình thức trong đó người cư trú tại Hàn Quốc thành lập pháp nhân ở nước ngoài hoặc mua cổ phần của pháp nhân nước ngoài hiện có để trực tiếp tham gia quản lý.

Ngược lại, đầu tư gián tiếp ra nước ngoài là phương thức đầu tư đơn thuần vào cổ phiếu hoặc trái phiếu mà không tham gia quản lý doanh nghiệp nhận đầu tư, nhằm thu lợi nhuận từ lãi, cổ tức hoặc chênh lệch giá.

Hai hình thức này khác nhau về việc tham gia quản lý, rủi ro đầu tư và nghĩa vụ khai báo pháp lý, vì vậy cần thận trọng phân biệt và thực hiện phù hợp với mục đích đầu tư cũng như chiến lược quản lý tài sản.

Đầu tư độc lập giúp dễ dàng kiểm soát công ty con và nhanh chóng đưa ra quyết định, nhưng khả năng thích nghi tại địa phương có thể thấp và rủi ro phát sinh sai sót trong quá trình triển khai tương đối lớn.

Đầu tư liên doanh giúp thích nghi nhanh với thị trường và có thể tạo hiệu quả kiểm soát đối thủ cạnh tranh, nhưng có thể dẫn đến phân tán quyền quản lý điều hành, giảm hiệu quả quản lý do khác biệt văn hóa và phát sinh chi phí hợp nhất.

Mua bán, sáp nhập cho phép nhanh chóng gia nhập thị trường và tận dụng cơ sở hạ tầng hiện có, nhưng đi kèm chi phí mua lại, xung đột văn hóa và gánh nặng bảo đảm nguồn lực quản lý.

Theo Quy định giao dịch ngoại hối của Hàn Quốc, người dự định thực hiện đầu tư trực tiếp ra nước ngoài phải khai báo trước với ngân hàng ngoại hối.

Nghĩa vụ khai báo cũng áp dụng khi triển khai dự án mới, tăng vốn đầu tư, thay đổi nội dung, thu hồi vốn hoặc thanh lý. Hành vi vi phạm có thể dẫn đến phạt tiền hành chính, đình chỉ giao dịch hoặc xử phạt hình sự.

Đặc biệt, các hoạt động như mua bất động sản ở nước ngoài, cho vay dài hạn, hỗ trợ kỹ thuật, cử cán bộ quản lý và nghiên cứu phát triển chung cũng thuộc diện phải khai báo, do đó cần lưu ý trong thực tiễn.

1. Xác định hoạt động kinh doanh có thuộc diện phải khai báo hay không
Kiểm tra nghĩa vụ khai báo trước đối với hoạt động phát triển tài nguyên ở nước ngoài, dự án xây dựng và các hoạt động khác

2. Thẩm tra tư cách và điều kiện của nhà đầu tư
Kiểm tra việc loại trừ người còn nợ nghĩa vụ thanh toán, người dự định di cư ra nước ngoài hoặc người đầu tư nhằm mục đích thụ đắc quyền thường trú

3. Nộp tờ khai và nhận thông báo tiếp nhận
Nộp tờ khai đầu tư trực tiếp ra nước ngoài, kế hoạch kinh doanh và tài liệu xác minh pháp nhân/cá nhân

4. Chuyển vốn đầu tư và quản lý sau đầu tư
Chuyển tiền sau khi được ngân hàng ngoại hối chấp thuận, đồng thời thực hiện báo cáo sau đầu tư, báo cáo thanh lý, báo cáo kết quả hoạt động hằng năm và các nghĩa vụ khác

▶Phân công phụ trách theo cơ quan tiếp nhận khai báo

Các rủi ro chính và vấn đề pháp lý cần cân nhắc khi đầu tư gián tiếp ra nước ngoài gồm:

1. Quy định về giao dịch ngoại hối
Trong quá trình chuyển vốn đầu tư và thu hồi lợi nhuận, hoạt động đầu tư gián tiếp ra nước ngoài cũng phải tuân thủ Luật Giao dịch ngoại hối và Quy định giao dịch ngoại hối của Hàn Quốc.

Các quy định liên quan đến mua chứng khoán bằng ngoại tệ, chuyển ngoại tệ và nắm giữ tài sản bằng ngoại tệ khác nhau tùy theo tài sản đầu tư, vì vậy cần xem xét trước các thủ tục giao dịch ngoại hối hợp pháp thông qua tư vấn chuyên môn. Đặc biệt, khi đầu tư vào quỹ nước ngoài, cổ phiếu niêm yết ở nước ngoài hoặc trái phiếu, có thể phát sinh hạn mức chuyển tiền và nghĩa vụ báo cáo sau đầu tư nên cần lưu ý trong thực tiễn.

2. Vấn đề đánh thuế thu nhập đầu tư
Cổ tức, thu nhập từ lãi và lợi nhuận mua bán phát sinh từ đầu tư gián tiếp ra nước ngoài được coi là thu nhập có nguồn gốc nước ngoài theo pháp luật thuế Hàn Quốc. Khi chuyển khoản thu nhập này về Hàn Quốc, phải khai và nộp thuế thu nhập hoặc thuế thu nhập doanh nghiệp.

Phương thức đánh thuế có thể khác nhau tùy việc quốc gia liên quan có ký kết hiệp định tránh đánh thuế hai lần hay không; đồng thời cần kiểm tra trước việc đánh thuế đối với lãi, lỗ từ chuyển nhượng tài sản bằng ngoại tệ và chênh lệch quy đổi ngoại tệ.

Đặc biệt, đầu tư vào quỹ nước ngoài hoặc ETF có thể làm phát sinh cơ cấu thuế phức tạp nên cần được chuyên gia thuế xem xét.

3. Đầu tư vào quỹ nước ngoài và sản phẩm phái sinh
Đầu tư gián tiếp ra nước ngoài đang mở rộng từ cổ phiếu và trái phiếu sang nhiều sản phẩm khác nhau như quỹ nước ngoài, ETF, ELS, hợp đồng tương lai và quyền chọn ở nước ngoài, chứng khoán liên kết phái sinh.

Trong trường hợp này, cần kiểm tra tư cách nhà đầu tư, quy định đối với sản phẩm và việc đơn vị phân phối có được cấp phép hay không theo Luật của Hàn Quốc về thị trường vốn và dịch vụ đầu tư tài chính. Việc kiểm tra trước tư cách của đối tác giao dịch cũng có ý nghĩa quan trọng nhằm phòng ngừa tổn thất vốn đầu tư và rủi ro lừa đảo liên quan đến sản phẩm đầu tư tài chính bất hợp pháp.

Đặc biệt, đầu tư vào quỹ đầu tư tư nhân hoặc quỹ có mục đích đặc biệt (SPC) được thành lập tại vùng lãnh thổ tránh thuế đi kèm rủi ro cao, vì vậy phải trải qua thủ tục thẩm định đầu tư và xem xét pháp lý.

Đầu tư ra nước ngoài có mức rủi ro cao hơn đầu tư trong nước và đi kèm nhiều yếu tố phức tạp liên quan đến ngoại hối, thuế, pháp nhân, lao động, kế toán và văn hóa địa phương.

Vì vậy, ngay từ giai đoạn lập kế hoạch, cần tham khảo ý kiến của chuyên gia pháp lý, kế toán viên và chuyên gia tại địa phương để xây dựng kỹ lưỡng cơ cấu đầu tư, phương án huy động vốn, chiến lược thuế và kế hoạch ứng phó rủi ro.

Đặc biệt, cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về ngoại hối và thuế, nghĩa vụ khai báo, nghĩa vụ báo cáo kết quả hoạt động của pháp nhân tại quốc gia tiếp nhận đầu tư, đồng thời chuẩn bị có hệ thống kế hoạch chuyển và thu hồi vốn.

Ngoài ra, việc không chú trọng khai báo đầu tư ra nước ngoài hoặc không khai báo có thể dẫn đến phạt tiền hành chính, đình chỉ giao dịch hoặc xử phạt hình sự. Do đó, phải thực hiện đúng thời hạn các thủ tục như khai báo trước, khai báo thay đổi và báo cáo thanh lý.

Sau khi đầu tư, việc xây dựng hệ thống quản lý tổng hợp sau đầu tư để liên tục kiểm tra môi trường kinh doanh và thay đổi quy định tại địa phương, quản lý nhân sự, rủi ro thuế, cũng như định kỳ rà soát nghĩa vụ báo cáo sau đầu tư và kế hoạch thu hồi tài sản là yếu tố cốt lõi để triển khai đầu tư ra nước ngoài hiệu quả.