Thuế giá trị gia tăng và thuế gián thu

Thuế gián thu là loại thuế có cơ cấu trong đó người thực tế nộp thuế (người có nghĩa vụ nộp thuế) và người thực sự chịu gánh nặng thuế là hai chủ thể khác nhau.

Theo đó, thuế được tính vào giá hàng hóa hoặc dịch vụ và chuyển sang cho người tiêu dùng, nên người tiêu dùng cuối cùng phải chịu khoản thuế này.

Ví dụ, người có nghĩa vụ nộp thuế rượu là nhà sản xuất đồ uống có cồn, nhưng khoản thuế này được phản ánh vào giá bán và cuối cùng do người tiêu dùng mua đồ uống đó chịu.

Cơ cấu này cũng được áp dụng chung cho nhiều loại thuế gián thu như thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ riêng, thuế tem và thuế giao dịch chứng khoán.

Mặc dù cơ cấu đánh thuế gián thu có vẻ tương đối đơn giản, trên thực tế vẫn thường phát sinh các vấn đề pháp lý và thực tiễn sau đây.

Đặc biệt, trong quá trình thanh tra thuế hoặc kiểm tra sau kê khai, các vấn đề quan trọng có thể bao gồm việc khoản thuế gián thu đã được chuyển giao chính xác hay chưa, chủ thể nộp thuế có phù hợp hay không và số thuế có được tính đúng pháp luật hay không.

Thuế giá trị gia tăng, một loại thuế gián thu, là thuế tiêu dùng đánh vào giá trị gia tăng được tạo ra ở từng giai đoạn sản xuất và phân phối hàng hóa hoặc dịch vụ.

Thuế này phát sinh khi cơ sở kinh doanh bán hàng hóa hoặc cung cấp dịch vụ và có cơ cấu trong đó người tiêu dùng cuối cùng thực tế chịu gánh nặng thuế.

Thuế giá trị gia tăng có những đặc điểm sau đây.

Ngoài ra, thuế giá trị gia tăng không chỉ là vấn đề kê khai đơn thuần mà còn là lĩnh vực đòi hỏi việc giải thích và đánh giá nhiều vấn đề như tính hợp pháp của hóa đơn thuế, thời điểm và địa điểm cung ứng, phân biệt giao dịch chịu thuế với giao dịch miễn thuế, cũng như khấu trừ thuế đối với khoản nợ khó đòi.

Theo đó, cơ sở kinh doanh nộp phần chênh lệch sau khi trừ thuế giá trị gia tăng đã trả cho bên giao dịch (thuế đầu vào) khỏi thuế giá trị gia tăng đã thu (thuế đầu ra), hoặc có thể được hoàn thuế nếu số thuế đầu vào lớn hơn.

Phần chịu thuế ở đây là phần liên quan đến hoạt động cung ứng hàng hóa hoặc dịch vụ thông thường, còn thuế suất bằng không là mức thuế áp dụng cho các giao dịch thuộc diện này như xuất khẩu.

Khi tính thuế đầu ra, có thể điều chỉnh và phản ánh các khoản tiền không thể thu hồi.

Các khoản dưới đây được phản ánh vào kết quả này để xác định số tiền thực tế phải nộp hoặc được hoàn.

Thuế được giảm hoặc khấu trừ ở đây bao gồm khoản khấu trừ khi phát hành chứng từ thẻ tín dụng và khoản khấu trừ do kê khai điện tử.

Có thể trừ khoản thuế đã được nộp thay từ trước trong trường hợp chuyển nhượng cơ sở kinh doanh hoặc áp dụng cơ chế đặc biệt do bên mua nộp.

Khoản phạt thuế còn được áp dụng đối với hành vi không kê khai, kê khai thiếu hoặc chậm nộp thuế.

Đối với người nộp thuế theo chế độ đơn giản, chỉ cần coi 1 năm là một kỳ tính thuế duy nhất và kê khai, nộp thuế 1 lần mỗi năm.

Đối với cơ sở kinh doanh cá nhân theo chế độ thông thường và pháp nhân kinh doanh quy mô nhỏ (có giá trị cung ứng trong kỳ tính thuế liền trước dưới 150 triệu won Hàn Quốc), khoản thuế giữa kỳ được nộp theo phương thức thông báo thuế tạm tính.

Theo phương thức này, người nộp thuế nộp vào tháng 4 và tháng 10 khoản bằng 50% số thuế trong tờ khai cuối kỳ của kỳ tính thuế liền trước theo thông báo thuế tạm tính. Khoản này được tự động trừ với tư cách là thuế đã nộp khi kê khai cuối kỳ.

Tuy nhiên, nếu hoạt động kinh doanh không thuận lợi hoặc cần được hoàn thuế thì có thể lựa chọn kê khai tạm tính; khi đó số thuế đã được thông báo sẽ bị hủy.

Nếu không kê khai hoặc không nộp thuế trong thời hạn tương ứng thì có thể bị áp dụng khoản phạt thuế; cơ sở kinh doanh tự chịu nghĩa vụ kê khai.

Khi nộp thuế giá trị gia tăng, phải nộp tờ khai thuế giá trị gia tăng (tạm tính hoặc cuối kỳ).

Ngoài ra, nếu thuộc trường hợp tương ứng thì cũng phải nộp các tài liệu sau đây.

Nếu thiếu tài liệu, khoản hoàn thuế có thể bị bỏ sót hoặc cơ sở kinh doanh có thể thuộc diện thanh tra thuế; vì vậy, cần sử dụng danh sách kiểm tra để chuẩn bị đầy đủ từ trước.

Như trên, khoản phạt thuế được áp dụng đối với nhiều hành vi, từ chậm thực hiện nghĩa vụ đến đăng ký dưới tên giả hoặc nhận hóa đơn thuế khống; mức phạt cũng chênh lệch đáng kể, từ 0.3% đến tối đa 40%.

Vì vậy, việc kiểm tra trước rủi ro, quản lý hóa đơn thuế, kê khai đúng hạn và thực hiện đầy đủ việc kê khai điện tử là những biện pháp chính để phòng ngừa khoản phạt thuế.

Công ty có các luật sư chuyên về thuế đã đăng ký với Đoàn Luật sư Hàn Quốc cùng nhiều luật sư chuyên môn có trung bình ít nhất 10 năm kinh nghiệm.

Theo đó, công ty có thể cung cấp hỗ trợ pháp lý tổng thể, từ việc xem xét tính hợp pháp của việc đánh thuế giá trị gia tăng và thuế gián thu đến ứng phó với thanh tra thuế, yêu cầu miễn giảm khoản phạt thuế và thực hiện thủ tục khiếu nại.

Công ty cũng có thể phối hợp với các chuyên gia thuế, kế toán viên và chuyên gia hải quan trực thuộc để xử lý vụ việc.

Nếu gặp khó khăn liên quan đến hóa đơn thuế, sai sót khi xác định căn cứ tính thuế hoặc việc áp dụng khoản phạt thuế, người có liên quan có thể cân nhắc nhận hỗ trợ từ luật sư chuyên về thuế.