MỤC LỤC
- 1. Quyền đi qua đất liền kề | Khái niệm và căn cứ pháp lý
- - Căn cứ pháp lý
- 2. Quyền đi qua đất liền kề | Điều kiện công nhận và phạm vi đi qua
- - Điều kiện công nhận
- - Phạm vi đi qua
- - Phạm vi của quyền đi qua
- 3. Quyền đi qua đất liền kề | Vụ kiện yêu cầu xác nhận quyền
- - Điều kiện khởi kiện
- - Nội dung yêu cầu khởi kiện
- - Các vấn đề chính
- - Cơ cấu chứng minh và phương thức đánh giá
- 4. Quyền đi qua đất liền kề | Danh sách kiểm tra
- - Hệ thống hỗ trợ của luật sư phụ trách lĩnh vực bất động sản
1. Quyền đi qua đất liền kề | Khái niệm và căn cứ pháp lý
Quyền đi qua đất liền kề là quyền của chủ sở hữu thửa đất bị cô lập trên thực tế do không có lối nối trực tiếp với đường công cộng được đi qua thửa đất liền kề.
Đây là quyền được Bộ luật Dân sự Hàn Quốc công nhận trong trường hợp ngoại lệ nhằm bảo đảm sự công bằng trong việc sử dụng đất và cân bằng lợi ích riêng của các bên.
Căn cứ pháp lý
Điều 219 Bộ luật Dân sự Hàn Quốc quy định về quyền đi qua đất liền kề như sau.
Tuy nhiên, người có quyền đi qua phải bồi thường thiệt hại cho chủ sở hữu thửa đất chịu quyền đi qua.
Ngoài ra, người có quyền đi qua không được sử dụng độc quyền thửa đất dùng làm lối đi và phải lựa chọn địa điểm cùng phương thức gây thiệt hại ít nhất.
2. Quyền đi qua đất liền kề | Điều kiện công nhận và phạm vi đi qua
Về cơ bản, quyền đi qua đất liền kề là một quyền mang tính ngoại lệ và chỉ có thể được thực hiện trong phạm vi gây thiệt hại ít nhất cho chủ sở hữu thửa đất chịu quyền đi qua.
Theo đó, phải tồn tại nhu cầu thực tế chứ không chỉ nhằm phục vụ sự thuận tiện cá nhân.
Điều kiện công nhận
Quyền đi qua chỉ được pháp luật công nhận khi đáp ứng các điều kiện sau.
: không có lối đi từ thửa đất của mình ra đường công cộng
∙ Lối đi thay thế không hợp lý
: dù có lối đi nhưng lối đó quá hẹp hoặc việc đi qua đòi hỏi chi phí quá lớn
∙ Nguyên tắc hạn chế thiệt hại ở mức thấp nhất
: tuyến đường và phương thức đi qua phải gây thiệt hại ít nhất cho thửa đất liền kề
∙ Bồi thường thiệt hại
: phải bồi thường thiệt hại phát sinh do việc đi qua
Phạm vi đi qua
Phạm vi đi qua được xác định riêng theo các tiêu chí sau(tham khảo phán quyết số 96다10171 do Tòa án Tối cao Hàn Quốc tuyên ngày 1996. 5. 14.).
∙ Mục đích đi qua và nhu cầu của người có quyền đi qua
∙ Mức độ thiệt hại của chủ sở hữu thửa đất chịu quyền đi qua
∙ Quan niệm chung của xã hội
Vì vậy, lối đi có thể phải có chiều rộng đủ để 1 chiếc ô tô ra vào; ngược lại, chiều rộng cũng có thể bị giới hạn ở mức chỉ đủ để đi bộ hoặc vận chuyển đồ vật.
Tuy nhiên, xét đến nhu cầu cụ thể và các tình tiết xung quanh, việc ô tô đi qua có thể không được cho phép.
Phạm vi của quyền đi qua
Quyền đi qua chỉ có thể được thực hiện trong phạm vi tối thiểu cần thiết và có thể chịu các hạn chế sau.
∙ Hạn chế phương thức đi qua
(ví dụ: chỉ cho phép đi bộ)
Theo đó, không thể yêu cầu mở lối đi thường xuyên và phải tôn trọng quyền sở hữu đối với thửa đất chịu quyền đi qua.
3. Quyền đi qua đất liền kề | Vụ kiện yêu cầu xác nhận quyền
Nếu đã có căn cứ công nhận quyền đi qua đất liền kề nhưng chủ sở hữu thửa đất liền kề cản trở hoặc từ chối việc đi qua, cần yêu cầu tòa án xác nhận quyền này.
Trong trường hợp đó, có thể khởi kiện vụ án dân sự gọi là “vụ kiện yêu cầu xác nhận quyền đi qua đất liền kề” để làm rõ sự tồn tại của quyền và phạm vi đi qua.
Điều kiện khởi kiện
Để khởi kiện yêu cầu xác nhận quyền đi qua, cần đáp ứng các yêu cầu sau.
▷ Trình bày và chứng minh việc đáp ứng các điều kiện tại Điều 219 Bộ luật Dân sự Hàn Quốc
▷ Chứng minh không thể tiếp cận đường công cộng
▷ Chứng minh lối đi thay thế hiện có là không hợp lý
Nội dung yêu cầu khởi kiện
Nội dung yêu cầu khởi kiện có thể được trình bày theo hình thức dưới đây (ví dụ).
∙ Bị đơn không được cản trở việc đi qua của nguyên đơn
∙ Yêu cầu tháo dỡ vật cản do bị đơn lắp đặt (tường rào, cửa, v.v.)
※ Trong trường hợp này, chỉ trình bày nhu cầu đi qua là chưa đủ mà còn phải chứng minh cụ thể rằng “vị trí đó là tuyến đường duy nhất hoặc phù hợp nhất”.
Các vấn đề chính
Trong vụ kiện yêu cầu xác nhận quyền đi qua đất liền kề, các vấn đề sau thường được xem xét.
∙ Mức độ thiệt hại của chủ sở hữu thửa đất chịu quyền đi qua
∙ Mục đích đi qua có chính đáng hay không
(ví dụ: chỉ nhằm tạo thuận tiện hay xuất phát từ nhu cầu thực tế)
∙ Phạm vi đi qua và khả năng áp dụng hạn chế
Ví dụ, đối với mục đích đến viếng mộ nằm trong thửa đất, đã có trường hợp tòa án nhận định rằng chỉ cần cho phép đi qua 1 đến 2 lần mỗi năm thay vì đi qua thường xuyên (Tòa án Tối cao Hàn Quốc, phán quyết ngày 2017. 1. 12., số 2016다39422).
Điều này cho thấy dù công nhận quyền đi qua đất liền kề, tòa án vẫn duy trì nguyên tắc “chỉ cho phép trong phạm vi tối thiểu”.
Cơ cấu chứng minh và phương thức đánh giá
Nếu bên đang cản trở quyền đi qua (bị đơn) cho rằng “đã có lối đi hiện hữu”, nguyên đơn (người khởi kiện) phải chứng minh rằng lối đi đó không thể sử dụng hữu hiệu trên thực tế.
Tòa án đánh giá nhu cầu thực tế về việc đi qua cũng như vị trí và phạm vi của lối đi bằng các phương thức sau.
▲ Ảnh hàng không và các tài liệu trực quan khác
▲ Giám định của chuyên gia, v.v.
4. Quyền đi qua đất liền kề | Danh sách kiểm tra
Khi tự chuẩn bị vụ kiện yêu cầu xác nhận quyền đi qua đất liền kề, việc thu thập tài liệu khách quan về hiện trạng thực địa và chứng cứ chứng minh cũng quan trọng như việc tìm hiểu các nguyên tắc pháp lý liên quan.
Có thể kiểm tra tình trạng hiện tại theo danh sách dưới đây, sau đó thu thập thông tin và chứng cứ cụ thể trước khi tiến hành tố tụng.
Hạng mục kiểm tra | Mô tả |
Xác định tình trạng bị cô lập | Kiểm tra xem thửa đất của mình có hoàn toàn không có đường nối trực tiếp với đường công cộng hoặc việc tiếp cận đường công cộng có bất khả thi trên thực tế hay không |
Khảo sát lối đi thay thế | Cần khảo sát thực địa để xác định có lối đi khác đang được sử dụng hoặc tồn tại ở khu vực xung quanh hay không |
Nếu có lối đi khác, cần đánh giá liệu có thể chứng minh rằng lối đó gây bất tiện đáng kể hoặc không hợp lý hay không | |
Làm rõ mục đích đi qua | Làm rõ việc đi qua có xuất phát từ nhu cầu thực tế hay chỉ nhằm tạo thuận tiện |
Xác định tuyến đường hợp lý nhất | Phân tích bằng bản vẽ hoặc hình ảnh để xác định tuyến đường nào qua các thửa đất liền kề gây thiệt hại ít nhất và hợp lý nhất |
Xây dựng phương án bồi thường thiệt hại | Chuẩn bị phương án bồi thường hợp lý đối với thiệt hại gây ra cho chủ sở hữu thửa đất chịu quyền đi qua |
Chuẩn bị tài liệu chứng cứ | Thu thập các tài liệu có thể sử dụng như bản đồ quy hoạch sử dụng đất, ảnh hàng không, ảnh hiện trường, bản đồ đo đạc, ảnh dấu vết đi lại và bản tường trình của hàng xóm |
Làm rõ yêu cầu khởi kiện | Trình bày cụ thể trong đơn khởi kiện về vị trí, phương thức, khung giờ và số lần đi qua được yêu cầu |
Xem xét chi phí tố tụng | Chuẩn bị ngân sách và tìm hiểu thủ tục có tính đến phí nộp đơn, phí tống đạt và chi phí giám định |
Quyết định có yêu cầu xem xét tại chỗ hay không | Đánh giá có cần yêu cầu tòa án xem xét tại chỗ hay không và trình bày rõ lý do |
Thu thập hồ sơ trao đổi | Nếu có nội dung yêu cầu và từ chối việc đi qua đã trao đổi với bên kia (tin nhắn, bản ghi âm, v.v.), cần sắp xếp để có thể nộp làm chứng cứ |
Hệ thống hỗ trợ của luật sư phụ trách lĩnh vực bất động sản
Công ty luật này có nhiều luật sư đã đăng ký là luật sư chuyên về bất động sản với Hiệp hội Luật sư Hàn Quốc, cùng các luật sư chuyên môn có trung bình ít nhất 10 năm kinh nghiệm.
Theo đó, khi phát sinh tranh chấp thực tế liên quan đến việc cản trở đi lại, bồi thường thiệt hại hoặc phạm vi đi qua, có thể cung cấp hỗ trợ pháp lý từ việc gửi văn bản có chứng nhận nội dung đến khởi kiện yêu cầu xác nhận quyền đi qua và yêu cầu bồi thường thiệt hại.
Có thể cân nhắc sự hỗ trợ của luật sư chuyên về bất động sản, am hiểu các điều kiện pháp lý và án lệ về quyền đi qua đất liền kề, để kịp thời xây dựng phương án ứng phó phù hợp với từng tình huống.
Xem nội dung video liên quan
đến vụ việc này.
Cách ứng phó với vụ kiện đấu giá/quyền thế chấp tối cao
