MỤC LỤC
- 1. Phòng chống rửa tiền | Khái niệm và tầm quan trọng

- - Các loại rủi ro pháp lý chính
- 2. Phòng chống rửa tiền | Đặc thù rủi ro theo ngành

- - Tổ chức tài chính
- - Sàn giao dịch tiền mã hóa
- - Lĩnh vực bất động sản
- 3. Phòng chống rửa tiền | Xử phạt tội rửa tiền

- - Điều kiện cấu thành tội rửa tiền
- - Quy định về hình phạt
- 4. Phòng chống rửa tiền | Các cơ chế chính

- - Cơ chế xác minh khách hàng
- - Cơ chế báo cáo giao dịch đáng ngờ
- - Cơ chế báo cáo giao dịch tiền mặt có giá trị lớn
- 5. Phòng chống rửa tiền | Tầm quan trọng của chế độ và thực tiễn doanh nghiệp

1. Phòng chống rửa tiền | Khái niệm và tầm quan trọng
Liên quan đến phòng chống rửa tiền, các doanh nghiệp cần xây dựng hệ thống kiểm soát nội bộ phù hợp và kiểm tra định kỳ hệ thống này.
Rửa tiền là hành vi che giấu nguồn tiền bất hợp pháp có được từ hoạt động phạm tội dưới hình thức tiền hợp pháp để đưa vào hệ thống giao dịch tài chính.
Hành vi này che giấu nguồn gốc của tài sản do phạm tội mà có và có thể dẫn đến tài trợ khủng bố, chuyển tiền trái phép ra nước ngoài, trốn thuế và tham nhũng, qua đó đe dọa nghiêm trọng trật tự kinh tế và tài chính quốc gia.
Tại Hàn Quốc, hành vi rửa tiền được điều chỉnh bởi ‘Đạo luật của Hàn Quốc về kiểm soát và xử phạt hành vi che giấu tài sản do phạm tội mà có’ và ‘Luật của Hàn Quốc về báo cáo và sử dụng thông tin giao dịch tài chính cụ thể’.
Theo đó, nghĩa vụ phòng chống rửa tiền được áp dụng không chỉ đối với tổ chức tài chính mà còn với doanh nghiệp niêm yết, đơn vị kinh doanh phi tài chính, đơn vị kinh doanh tài sản mã hóa, đơn vị phát triển bất động sản và các doanh nghiệp khác.
Gần đây, các phương thức rửa tiền đã nhanh chóng đa dạng hóa trong lĩnh vực tài chính số, tài sản ảo và tài trợ thương mại. Vì vậy, phòng chống rửa tiền ngày càng trở nên quan trọng và là nhiệm vụ trọng tâm trong quản lý rủi ro pháp lý.
Các loại rủi ro pháp lý chính
Các rủi ro pháp lý mà doanh nghiệp có thể gặp phải trong hoạt động phòng chống rửa tiền gồm:
▶Bỏ sót báo cáo giao dịch đáng ngờ
▶Không thực hiện báo cáo giao dịch tiền mặt có giá trị lớn
▶Phát sinh chế tài pháp lý khi hành vi rửa tiền bị phát hiện
▶Thu nhận và che giấu tài sản do phạm tội mà có
▶Sử dụng tài khoản đứng tên người khác hoặc tài khoản ngụy trang
▶Không xác minh giao dịch có liên quan đến tài trợ khủng bố hay không
▶Dịch chuyển nguồn tiền ngụy trang thông qua tài trợ thương mại hoặc giao dịch xuất nhập khẩu
▶Không tuân thủ AML đối với tiền mã hóa, NFT và tài sản số
▶Thiếu hệ thống tuân thủ AML nội bộ
Nếu không quản lý phù hợp các rủi ro này, doanh nghiệp có thể bị áp dụng khoản tiền phạt bổ sung, đình chỉ hoạt động kinh doanh, xử phạt hình sự hoặc mất niềm tin của nhà đầu tư.
2. Phòng chống rửa tiền | Đặc thù rủi ro theo ngành
Rủi ro rửa tiền có thể phát sinh trong mọi ngành nghề, nhưng loại hình và phương thức phát sinh rủi ro khác nhau tùy theo cơ cấu kinh doanh và đặc điểm giao dịch của từng ngành.
Đặc biệt, khi nghĩa vụ AML vốn chủ yếu áp dụng đối với các tổ chức tài chính được mở rộng, việc xây dựng hệ thống phòng chống rửa tiền phản ánh đặc thù của từng ngành trở thành yêu cầu thiết yếu.
Dưới đây là các loại rủi ro rửa tiền chính theo từng ngành và những vấn đề doanh nghiệp cần chuẩn bị ứng phó.
Tổ chức tài chính
▶Rủi ro chính
Chuyển tiền bất hợp pháp ra nước ngoài
Cố ý không báo cáo giao dịch đáng ngờ
Sự cấu kết nội bộ của nhân viên tổ chức tài chính
Do là đầu mối thực hiện giao dịch, các tổ chức tài chính dễ trở thành nơi đầu tiên bị lợi dụng để rửa tiền.
Phương thức điển hình là lợi dụng chức năng mở tài khoản và chuyển tiền để che giấu dòng tiền thông qua tài khoản đứng tên người khác hoặc tài khoản đứng tên pháp nhân, hoặc chuyển tiền trái phép ra nước ngoài nhằm tránh bị truy vết.
Cũng thường xảy ra trường hợp nhân viên cấu kết nội bộ để cố ý bỏ sót hoặc không lập báo cáo giao dịch đáng ngờ.
▶Biện pháp ứng phó của doanh nghiệp
Quản lý hạn mức chuyển tiền ra nước ngoài và xác minh mục đích
Đào tạo về báo cáo STR và xây dựng quy định kỷ luật người vi phạm
Xây dựng hệ thống phát hiện giao dịch bất thường thông qua bộ phận kiểm toán nội bộ
Sàn giao dịch tiền mã hóa
▶Rủi ro chính
Không thể xác minh lịch sử chuyển tiền và quyền sở hữu
Sàn giao dịch tùy ý né tránh việc truy vết giao dịch
Do tính ẩn danh của tiền mã hóa dựa trên blockchain và tốc độ dịch chuyển tiền giữa các sàn giao dịch ở nước ngoài, tiền mã hóa dễ bị lợi dụng làm phương tiện rửa tiền tài trợ khủng bố hoặc tài sản do phạm tội mà có.
Đặc biệt, mặc dù lịch sử giao dịch được lưu trên sổ cái phân tán, mức độ thực hiện KYC khác nhau giữa các sàn giao dịch khiến việc xác minh nguồn tiền trở nên khó khăn.
▶Biện pháp ứng phó của doanh nghiệp
Xác minh địa chỉ ví tài sản ảo và đối tác giao dịch
Áp dụng hệ thống tự động chặn giao dịch có giá trị lớn
Lĩnh vực bất động sản
▶Rủi ro chính
Sử dụng pháp nhân đứng tên người khác hoặc công ty vỏ bọc
Ủy thác đứng tên nhằm trốn thuế chuyển nhượng
Giao dịch bất động sản có thể được thanh toán bằng tiền mặt hoặc tài sản ảo trị giá hàng tỷ won Hàn Quốc. Nguồn tiền thường được che giấu bằng giao dịch đứng tên pháp nhân thay cho người khác, ủy thác hoặc pháp nhân có mục đích đặc biệt.
Rủi ro rửa tiền đặc biệt cao khi mua bất động sản thương mại hoặc bất động sản ở nước ngoài, đồng thời việc xác minh chủ sở hữu hưởng lợi thường gặp nhiều khó khăn.
▶Biện pháp ứng phó của doanh nghiệp
Xây dựng quy định hạn chế giao dịch tiền mặt
Tuân thủ nghĩa vụ báo cáo STR và CTR theo giá trị giao dịch
Xây dựng quy trình kiểm tra giao dịch với SPC và pháp nhân ngụy trang
3. Phòng chống rửa tiền | Xử phạt tội rửa tiền
Việc hình sự hóa hành vi rửa tiền có nghĩa là các hành vi che giấu, ngụy trang hoặc định đoạt tài sản do phạm tội mà có được quy định là một tội phạm độc lập và bị xử phạt theo pháp luật.
Điều này có nghĩa là rửa tiền không chỉ được xem là hành vi phạm tội phụ trợ mà bản thân hành vi rửa tiền cũng là đối tượng bị xử phạt hình sự riêng biệt. Đây là biện pháp quan trọng nhằm khắc phục những khoảng trống trong việc thu hồi tài sản do phạm tội mà có và bắt giữ người phạm tội.
Điều kiện cấu thành tội rửa tiền
Để cấu thành tội rửa tiền,
① nguồn tiền bất hợp pháp phải phát sinh từ một tội phạm nguồn cụ thể và
② phải thực hiện một trong các hành vi che giấu nguồn gốc, ngụy trang, chuyển giao, chuyển đổi, tiếp nhận, sử dụng hoặc nắm giữ tài sản đó.
Đây là chuỗi hành vi xử lý tài sản dù biết tài sản đó là lợi ích thu được từ hành vi phạm tội ban đầu. Bản thân hành vi rửa tiền cũng thuộc đối tượng bị xử phạt.
Quy định về hình phạt
Vi phạm Đạo luật của Hàn Quốc về kiểm soát và xử phạt hành vi che giấu tài sản do phạm tội mà có → phạt tù không quá 5 năm hoặc phạt tiền không quá 3,000 vạn won Hàn Quốc
Vi phạm Luật của Hàn Quốc về phòng chống giao dịch ma túy bất hợp pháp → phạt tù không quá 7 năm hoặc phạt tiền không quá 3,000 vạn won Hàn Quốc
Hành vi rửa tiền có thể bị xử phạt hình sự riêng biệt. Các chế tài bổ sung như tịch thu khoản thu lợi, buộc nộp khoản tiền tương đương giá trị tài sản không thể tịch thu, phong tỏa tiền, đóng tài khoản và đình chỉ hoạt động kinh doanh cũng có thể được áp dụng đồng thời.
4. Phòng chống rửa tiền | Các cơ chế chính

Chế độ phòng chống rửa tiền là tổng thể các biện pháp pháp lý và thể chế nhằm chủ động ngăn chặn, phát hiện hành vi che giấu hoặc ngụy trang tài sản do phạm tội mà có để đưa vào các giao dịch tài chính hợp pháp.
Cùng với đó, chế độ phòng chống tài trợ khủng bố cũng được vận hành song song. Hiện nay, hệ thống AML/CFT được áp dụng rộng rãi tại các công ty tài chính và ngành nghề phi tài chính trên toàn thế giới.
Năm 2001, Hàn Quốc ban hành 「Luật của Hàn Quốc về báo cáo và sử dụng thông tin giao dịch tài chính cụ thể」 và thành lập Cơ quan Phân tích Thông tin Tài chính Hàn Quốc, qua đó chính thức triển khai hệ thống AML/CFT.
Sau đó, Hàn Quốc liên tục hoàn thiện chế độ nhằm bảo đảm sự phù hợp với các tiêu chuẩn quốc tế.
Đặc biệt, Hàn Quốc đã xây dựng hệ thống phòng chống rửa tiền hiệu quả dựa trên 3 cơ chế cốt lõi gồm xác minh khách hàng, báo cáo giao dịch đáng ngờ và báo cáo giao dịch tiền mặt có giá trị lớn.
Cơ chế xác minh khách hàng
Đây là cơ chế theo đó công ty tài chính xác minh danh tính khách hàng, chủ sở hữu hưởng lợi, mục đích giao dịch, nguồn tiền và các thông tin khác khi bắt đầu giao dịch với khách hàng, đồng thời thực hiện biện pháp thẩm tra và quản lý ở mức độ phù hợp với mức rủi ro.
Cơ chế này giúp nhận diện trước các giao dịch tài chính có khả năng bị lợi dụng để rửa tiền và cho phép tăng cường quản lý đối với khách hàng hoặc quốc gia có rủi ro cao.
Cơ chế báo cáo giao dịch đáng ngờ
Đây là cơ chế theo đó công ty tài chính báo cáo cho Cơ quan Phân tích Thông tin Tài chính Hàn Quốc những giao dịch được đánh giá là có khả năng liên quan đến rửa tiền hoặc che giấu tài sản do phạm tội mà có trong quá trình phân tích lịch sử giao dịch tài chính.
Đặc điểm của cơ chế này là nghĩa vụ báo cáo phát sinh khi xuất hiện dấu hiệu đáng ngờ về rửa tiền, thay vì căn cứ vào một giá trị hoặc mô hình giao dịch cố định.
Cơ chế báo cáo giao dịch tiền mặt có giá trị lớn
Công ty tài chính và các đơn vị có liên quan phải báo cáo cho Cơ quan Phân tích Thông tin Tài chính Hàn Quốc khi phát sinh giao dịch tiền mặt có giá trị từ 2,000 vạn won Hàn Quốc trở lên trong một ngày.
Giao dịch tiền mặt có mức độ ẩn danh và không trực tiếp cao nên tiềm ẩn rủi ro rửa tiền lớn. Cơ chế này cho phép giám sát và phân tích theo thời gian thực các dòng tiền mặt quy mô lớn nhằm sớm ngăn chặn nguy cơ che giấu tài sản do phạm tội mà có, trốn thuế hoặc lập quỹ bất hợp pháp.
5. Phòng chống rửa tiền | Tầm quan trọng của chế độ và thực tiễn doanh nghiệp
Hệ thống phòng chống rửa tiền là cơ chế cốt lõi của an ninh kinh tế quốc gia, góp phần duy trì niềm tin của cộng đồng quốc tế và trật tự tài chính, đồng thời cắt đứt nguồn tài chính của các tổ chức tội phạm.
Hàn Quốc cũng đã từng bước hoàn thiện hệ thống để phù hợp với các tiêu chuẩn quốc tế về AML/CFT; cả khu vực tài chính và phi tài chính đều cần thiết lập khuôn khổ phòng chống rửa tiền thông qua việc thực hiện nghiêm ngặt quy trình xác minh khách hàng, báo cáo giao dịch đáng ngờ và báo cáo giao dịch tiền mặt có giá trị lớn.
Doanh nghiệp cũng phải thường xuyên quản lý các hạng mục dưới đây và củng cố hệ thống ứng phó AML ở cấp doanh nghiệp để quản lý rủi ro pháp lý về AML, qua đó phòng ngừa nguy cơ bị áp dụng khoản tiền phạt bổ sung, đình chỉ hoạt động kinh doanh hoặc xử phạt hình sự trong tương lai.
Xây dựng hệ thống kiểm soát nội bộ và đánh giá rủi ro
Đào tạo AML cho cán bộ, nhân viên và nâng cao nhận thức cảnh giác
Thường xuyên kiểm tra việc thực hiện nghĩa vụ báo cáo cho FIU
Công ty Luật Daeryun, xếp thứ 9 tại Hàn Quốc theo số liệu kê khai thuế giá trị gia tăng với Cơ quan Thuế Quốc gia Hàn Quốc năm 25, cung cấp dịch vụ tư vấn phù hợp với tình hình của từng doanh nghiệp.
Nếu cần hỗ trợ, có thể đặt lịch 🔗tư vấn pháp lý với luật sư doanh nghiệp.
Xem thêm












